މަޒްމޫން ޝާއިޢުކުރުމަށްޓަކައި ފޮނުއްވާނީ
publish@fanvai.info
ފުޅަފި
ފޮންޓްޑައުންލޯޑް
ގުޅުއްވުމަށް
ފަންމާފާނު
ބެލި ޢަދަދު: 1959
|
ސަމާސާ އަދަބު
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
އިތުރު ...
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ސަފްހާ 1 ގެ 6 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
މަތިންދާ ބޯޓުގައި ދަތުރު ކުރުމަކީ ބައެއް މީހުން ވަރަށް ބިރު ގަންނަ ކަމެކެވެ. އެއީ މަތިންދާބޯޓު ވެއްޓިދާނެތީ ގަންނަ ބިރެއް ކަމަށް ބައެއް މީހުން ބުނެއެވެ. ކަނޑު ދަތުރު ނުވަތަ އެއްގަމު ދަތުރު ކުރުމަކީވެސް އެކްސިޑެންޓާ ކުރިމަތިލާން ޖެހޭ ކަމެކެވެ. ތާރީޚަށް ބަލާއިރު ގިނައީ އެއްގަމު އުޅަނދުފަހަރުގެ އެކްސިޑެންޓާއި ކަނޑު ދަތުރު ފަތުރުގެ އެކްސިޑެންޓެވެ. މިއީ ގިނަ މީހުން ދަންނަ ޙަޤީޤަތެކެވެ. އެކަމަކު ބޮޑަށް ބިރު ގަންނަނީ ވައިގެ ދަތުރު ފަތުރަށެވެ.
މިސްކިތުން ފައިވާން ގެއްލުމަކީ ރާއްޖޭގައި ވަރަށް ޢާންމު ކަމެކެވެ. މިއީ ހިތާމަ ކުރަން ޖެހޭ ކަމެއް ކަމުގައި ވިޔަސް ކަންތައްތައް އޮތީ މިހެންނެވެ. ފައިވާން ގެއްލުމަކީ ފަރުވާއެއް ހޯދަން ޖެހިފައި އޮތް ބައްޔެކެވެ.
ދިވެހިންގެ އާއްމު ޚަޞީލަތަކީ، އިޚްލާޞްތެރިވުމެވެ. ދުލުގެ އިތުބާރު ދެމެހެއްޓުމެވެ. ދީނަށް ފަރުވާތެރިވުމެވެ. ވެރީންނަށް ކިޔަމަންގަތުމާއި، ދައުލަތަށާއި، ސަރުކާރަށް ވަފާތެރިވުމެވެ. މި ކަންކަމަކީ، މައް ދިވެހީންގެ ދިރިއުޅުމުގެ އެންމެ ޚާއްޞަ އެއްބަ އެވެ.
މިހާރު ލިބެން މިހުންނަ ފާޑުފާޑުގެ “އެނަރޖީ ޑްރިންކޭ” ކިޔުނު ބާވަތްތަކަށް ގާދޫކޮލުން އެތެރެވުމުގެ ފުރުޞަތެއް އޭރު އަދި ނުލިބެ އެވެ. ލުއި ބުއިމުގެ ގޮތުގައި ދިވެހިންގެ މެދުގައި ވަކި ހިއްޕާލައިފައި ވަނީ ކޮކާ ކޯލާ އެވެ. އިތުރުން އެ އާއިލާއަށް ނިސްބަތްވާ އޮރެންޖާއި ސްޕްރައިޓެވެ. ދެން ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް “ޑޮންޑޮން” އޭ ކިޔުނު ބުއިމެއްވެސް މި ބައިގައި ހިމެނެ އެވެ.
ކަނބުރުމަނިކުގޭ ބީފާނަކީ ބުރުސޫރައާއި ލޫޅާފަތިކަމުން ރަަށުގެ ހުރިހާ ޒުވާނުންގެ ލޮލުގައި އަޅައިގެންފައިވާ ޖިންސުއްލަޠީފެކެވެ. ރަށުން ބޭރުގައި ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ހޭދަކުރުމަށްފަހު މި ކަނބުލޭގެ މާވަށަށް އައީ ދާދި މިދާކަށް ދުވަހުއެވެ. އެހެންނަމަވެސް މީނާގެ ބަނިޔާދަންކަމާއި ބަނޑިބަނޑިލާ ވަނާތަކުގެ ސަބަބުން ރަށުގެ ޒުވާންފުރައިގެ ހުރިހާ ފިރިހެން ކުދިން މީނާގެ އާޝިޤުންނަށް ހަދައިފިއެވެ. ފާތުމަގޭ ތައްޚާނަކީ ވެސް މި ކަނބުލޭގެ މަޅީގައި ޖައްސައިފައިވާ ޒުވާނެކެވެ. 
ދަތުރު ކޮށްފައި ދާ ދޯންޏެއް ކަނޑިންމަޔަކުން ނުވަތަ ނެރަކުން ވަދެގެން ދާ އިރު، އެ ދޯނީގެ 
ދުވަސްވަރަކީ އައްޑު އަތޮޅުގައި އިނގިރޭސި ސިފައިން ތިބި ދުވަސްވަރެވެ. އެމީހުން މަރުކަޒު ގާއިމުކޮށްގެން ތިބީ ގަމުގައެވެ. މިހާރު އެބައިމީހުންގެ އެންމެ ބޮޑު އަސަރުތައް ވެސް ފެންނަން ހުރީ މިތަނުންނެވެ. އިނގިރޭސި ސިފައިން މިގޮތުން އެތަނުގައި ތިބި އިރު އައްޑޫ މީހުންގެ ދީނަކީ އިސްލާމްދީންކަން އެމީހުން ދަނެތިއްބެވެ. އަދި މިގޮތުން އެމީހުންގެ އާދައަކަށްވެފައިވަނީ ނަމާދަށް ހުންނަ މީހަކާއި އެއްވެސް ގޮތަކުން އުނދަގުލެއް ތުރާލެއް ނުކުރުމެވެ.
އުނގަންނައިދިނުމުގެ ފެންވަރު މިހާރު މިހުރި ދަރަޖައަށް ފުޅާވެ ތަރައްޤީވީ ދާދި މިދާކަށް ދުވަހު އެވެ. ބާރަށް ފެތުރިގަތް ސައިލެއްހެން ތަޢުލީމުދިނުން ރާއްޖޭގެ ހަތަރުބިތަށް ފެތުރިގަތީ މިޖީލުގަ އެވެ. އެދުރުގެތަކާއި މަކުތަބުތައް ކަފުންކޮށް ސުކޫލުތަކާއި މަދުރަސާތަކާއި މަރުކަޒުތަކާއި ކޮލެޖުތައް ވުޖޫދަށް އައީ ނިސްބަތުން ދާދި މިދާކަށްދުވަހު އެވެ.
އަލަށް ހައްޖަށް ދިޔަ މީހެކެވެ. "ކުޑަ" ވިޔަފާރިވެރިޔެކެވެ. މައްކާގައި ތަކެތި އަގުހެޔޮ ވާނެތީ ހިސާބަކަށް އެތަނުން މުދާގަނެގެން ގެނައުގެ ޚިޔާލުވެސް ހައްޖަށް ދިޔައިރު ގެންގުޅުނެވެ.
ގެ އަހަރުތަކުގައި އަޅުގަނޑުގެ ރައްޓެއްސެއް ކަމުގައިވާ އަޙުމަދު މުނީޒް (އަޞްލު ނަމެއް ނޫން) އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި ޙަޤީޤީ ޙާދިސާއެއް ތިޔަ ކިޔުންތެރީންނާ ޙިއްޞަކޮށްލާނަމެވެ. އާދެ! އޭނާ ކިޔައިދެއްވި ގޮތަށް އަކުރުން އަކުރަށް އަޅުގަނޑު ޢިބާރާތްކުރެވޭތޯ ބަލާނަމެވެ. އެއީ ކޮން ރަށެއް ކަމެއް އަދި އެއީ ކޮން އަތޮޅެއް ކަމެއް ވެސް އޅުގަނޑު ނުދަންނަވާނަމެވެ.
ޢިޝާނަމާދުން ފަހުގެ ވަގުތެކެވެ. އެންދަމާ ދަލަކާ ގުޅޭގޮތުން ހުށަހެޅިފައިވާ މައްސަލައެއްގައި ކުޑަދޮންބެ ކޯޓަށް ހާޒިރުކޮށް ޤާޟީ މައްސަލަ ބައްލަވަމުން ގެންދެވި އެވެ. ކުޑަ ދޮންބެ ޤަބޫލުކުރާގޮތުގައި އެއީ އޭނާޔާމެދު ހުށަހެޅިގެންވާނެ ދަޢުވާއެއް ނޫނެވެ. އެހެންވެ ކުޑަދޮންބެ ވާހަކަ ދައްކަމުން ދިޔައީ ވަރަށް ނުރުހިފައި އިނދެގެންނެވެ. މައްސަލައިގެ ވަކި ހިސާބަކުން...
އެތަންމިތާނގައި ތެޅިތެޅިފައި ގެޔަށް އާދެވުނީ ހަވީރު 6 ޖެހިފަހުންނެވެ. އިރުކޮޅަކުން ފޮށިތަންމަތި ބަލައި ދެ "ކުއްޖަކު" އަތުވެއްޖެ އެވެ. ފޮށި ހަވާލުކޮށްފައި ގޭތެރެއަށް ވަދެވުނީ ގޭ ދޮރުން ބޭރުގައި ބޫޓު ބަހައްޓައިފައެވެ. 10:30 އަށް ހުޅުލެޔަށް ދިޔުމަށް ޓަކައި 1 ނަންބަރު ފާލަން ދޮށަށް ދާން ޖެހެ އެވެ.
ސޯދަކީ އަޅުގަނޑުގެ ދިވެހި މުދައްރިސެވެ. ސޯދު ފިޔަވައި ދިވެހިބަހުގެ އެއްވެސް ހަމައެއް، ލިޔުމުގެ އެއްވެސް އުޞޫލެއް އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިން އެއްވެސް މީހަކު ނުހުންނާނެއެވެ. އެހެންވީމާ އަޅުގަނޑުގެ ދިވެހި މުދައްރިސަކީ ހަމައެކަނި ސޯދެވެ. ސޯދޭ މި ދަންނަވަނީ މުލީ ޢަބްދުﷲ ޞާދިޤުގެ ވާހަކައެވެ.
ހުންއަންނާނެ ކަމަށް ރަޖާ ނުލާށޭ ބުނާ އަޑު އައްސަވަމު ދޮގެއްތޯ އެވެ؟ ކޮންކަމަކާ ގުޅިގެން ކާކު ބުނި ބަހެއްކަން ނޭނގުނަސް، މި ބަހަކީ އަޅުގަނޑަށް ވެސް އާ ބަހެއް ނޫނެވެ. ތިޔަ ބޭފުޅާ އަށް ވެސް ބާ ބަހަކަށް ވީ ފަދައިންނެވެ. 
ރާއްޖޭގައި އުޅޭ ބިދޭސީންގެ ޢަދަދު ވަރަށް ގިނައެވެ. އޮފީސް އޮފީހުގައި މަސައްކަތް ކުރާ މީހުންގެ އިތުރަށް މިހާރަކަށް އައިސް ގޭގޭގައި މަސައްކަތް ކުރާނޭ ބިދޭސީން ވެސް ވަރަށް ގިނައިން ގެނެއެވެ. ބިދޭސީން ގެނައުމުގެ ސަބަބުން ދިމާވާ މަސައްލަތަކުގެ ތެރޭގައި ބަހުރުވައިގެ މައްސަލަ ހިމެނެއެވެ. ރާއްޖޭގައި އުޅޭ ބިދޭސީން ޢާންމުކޮށް ވާހަކަދައްކައި އުޅެނީ ކޮރު ދިވެހި ބަހަކުންނެވެ. މި ޒަމާނުގެ ބަހުރުވައިން ދަންނަވާ ނަމަ 
އެއީ މީގެ އަހަރުތަކެއް ކުރި އެވެ. ރަށު މަދަރުސާގައި ގުރޭޑު ކިލާސްތައް
އުފައްދައި ކިޔަވައިދޭންފެށި ދުވަސްވަރެވެ. އޭރު މަދަރުސާގައި ތިބި
ކުދިންގެ އުމުރުގެ ނިސްބަތަށް ބަލައި އެކި ގުރޭޑު ތަކަށް ކުދިން
ބަހާލި އެވެ. އޭރުވެސް އިނގިރޭސި ކިޔާ ބަހެއް އޮންނަކަމާއި އެ ބަހުގައި ވެސް
"އަލިފުބާ" އޮންނަކަން އެނގެ އެވެ.
އިންޑިޔާގެ ކުރީގެ ބޮޑު ވަޒީރެއް ކަމުގައިވާ ރަޖީވް ގާންދީއަކީ އަޅުގަނޑު ވަރަށް ސަޕޯޓްކުރާ ލީޑަރެކެވެ. އެމަނިކުފާނު އަވަހާރަކޮށްލެވުނު ހާދިސާ ހިނގި ދުވަސްވަރު، އަޅުގަނޑު އުޅުނީ އީޕީއެސް ސްކޫލުގެ ދަރިވަރަކަށެވެ. އޭރުގެ އުޞޫލު އޮންނަ ގޮތުން އަވަށްޓެރި ނުވަތަ އިސްލާމީ ޤައުމެއްގެ ވެރިޔަކު އަވާރަވެއްޖެނަމަ ޖެހިގެން އަންނަ ދުވަހު ސަރުކާރު ބަންދު ވާނެ އެވެ. 
ގަރާޖެއްގައި މަސައްކަތްކުރާ މެކޭނިކަކު އިންޖީނެއް ރޫޅައިގެން އޭގެ ބައިބައި ވަކިކޮށްގެން މަރާމާތު ކުރަނިކޮށް އެތަނަށް ފަޅާ ޑަކްޓަރަކު އަތުވެއްޖެއެވެ. މެކޭނިކަށް ޑަކްޓަރު ފެނިގެން ގޮވައިލިއެވެ.
މީލާދީން ދެހާހުގެ އަހަރުތަކުގެ ތެރެއިން އަހަރެއް ނިމެމުން ދަނިކޮށް ބޭސްފަރުވާ އަކަށް އޮޅުދޫ ކަރައަށް އަޅުގަނޑު ދަތުރެއް ކުރީމެވެ. ހަމަ އެކަންޏެވެ. ބޭސްފަރުވާއަކަށޭ ދެންނެވިޔަސް އަޞްލު މި ދަތުރަކީ ދަކުތަރު އެދިވަޑައިގެންފައިވާނީ ހަމަ އެކަނި [ދައްކައިލުމަށް ޓަކައި] ކުރި ދަތުރެކެވެ. ގެންދިޔައީ ވަރަށް މަދު ފައިސާ ކޮޅެކެވެ. 
ދިވެހިންގެ ތެރޭން، އެއްޗެއް ކަޅެއްގެ ޒަމާން ފަހަނަޅައިފި އެވެ. ފަހަނަޅައި ނުދަނީ އެކަމުގެ އާދަ އެވެ. އިރު އިރުކޮޅާ ކަޅަށްޖެއްސުމުގެ އާދަ އެވެ. މި އާދައިގައި، ހުސްވި ކަޅުގެ މަގާމު، މި އަދު ފުރަނީ ޒާތްޒާތުގެ ކޮފީ އެވެ. ލަވާޒާއާއި، ބުރާސޯ.... މާފުކުރައްވާށެވެ! މި ދެންނެވުނީ ރަނގަޅަކަށް ނޫނެވެ. ކަޕަޗީނޯ އެވެ. | ހަމަ މި ގަލަމުން |
|---|
ބެލި ޢަދަދު: 1959